Yazar: MURAT ÖKSÜZ

  • GEDELAN ADALARI’NDAN MALTA

    GEDELAN ADALARI’NDAN MALTA

    “Mezkûr Malta Adası, İspanya beğine tâbi’dür. Ve dayiresi altmış beş mil mikdardur. Alçak ve abadâni -verimli- yirdür. Zira altmış pâre köyü vardur, dirler.” Her ne kadar Piri Reis “İspanya beyi” diyorsa da bu faslın başlığındaki “Gedelan Adaları” sözcükleri Malta Adası’nın o tarihte Katalan Beyliği’ne tabi olduğuna işaret etmektedir. 

    Günümüzde de Malta aristokrat aileleri arasında yer alan Katalan ve Aragon Beyleri, adaya 1282 yılında gelmiş ve yönetimi ele geçirmişlerdir.

    Malta Adası en yüksek yeri 253 metre olan alçak ve tipik bir Akdeniz adasıdır. Köyleri saymadım. Zaten o devirden bu yana herhalde bazıları kent haline dönüşmüştür.

    Kanuni’nin uzun bir uğraştan sonra 1522 yılında Rodos’tan sürüp çıkardığı Hastane ve Tapınak (St. John) Şövalyeleri, daha 1523 yılında Kutsal Roma İmparatoru ve İspanya Kralı V. Charles’a başvurarak Malta Adası’nı satın almak istemişlerdi. Charles ise adayı, yıllık bir adet doğan, evet bildiğimiz avcı kuş doğan, karşılığında kiralamaktan yanaydı. Charles’ın önerisi doğanın değerini mi gösteriyor yoksa adanın bir işe yaramazlığını mı bilemedim vesselam.

    Malta Şövalyeleri adayı Roma İmparatoru’ndan ve Papa’dan devralıncaya kadar -ki 1530 yani Piri Reis’in Kitab-ı Bahriye’yi Kanuni’ye sunmasından beş yıl sonradır- 15 bin kişinin yaşadığı Malta’nın nüfusu, Şövalyelerin özellikle Cezayir korsanlarına karşı sağladığı güvenlik ve kurdukları hastane sayesinde 100 bin kişiye kadar çıkmıştır. 1675 yılında ise 11 bin kişi, patlak veren salgın hastalık nedeniyle yaşama veda etmiştir. Bütün bunlar Piri Reis’ten sonra olmuştur ama önce olsaydı da pek üzerinde duracağını zannetmiyorum.

    Söz bütün Kitab-ı Bahriye seyrimiz sırasında her yerde karşımıza çıkan Şövalyelerden açılmışken, 11. yüzyıldan beri her taşın altından çıkan, karışık bir tarihe sahip bu askeri tarikatın, oradan oraya savrulduktan sonra bugün Malta Adası’nda varlığını sürdürdüğünü; “Sovereign Military Hospitaller Order of St. John of Jerusalem of Rhodes and of Malta -St. John, Kudüs, Rodos ve Malta Bağımsız Askeri Hastane Tarikatı/ Şövalyeleri” olarak bilindiklerini hatta yakın geçmişte Türkiye’nin de bu tarikatı tanıma konusunu değerlendirdiğini yazalım da eksik kalmasın.

  • 73’lük genç yelkenci; Jean-Luc Van Den Heede

    73’lük genç yelkenci; Jean-Luc Van Den Heede

    Geçen ay haberlerde yer bulmasa da, sosyal medyada denizciler (yelkenciler) camiasında 73 yaşında bir yelkencinin “2018 Golden Globe Solo Non-Stop Round The World (Solo Dünya Etrafında Hiç Durmadan)” yarışını kazanması “wow” larla paylaşıldı. Jean-Luc Van Den Heede ismini rekorlar kitaplarına yazdırdığında sadece bu yarışı kazanmakla kalmadı, böyle bir yarışı kazanan en yaşlı yelkenci oldu. 

    Duayen yelkenci Jean-Luc Van Den Heede’nin “wow”lar ve “vay be”lerle reaksiyon bulan haberi ile kafamda düşünceler, eski günler, hedef veya örnek alınan, alınması gereken çıtalar uçuştu. Bizim zamanımızda diyebileceğim şu ki, 30 yıl içinde birkaç wow’lu yelkenci tanıdım ve onlarca başarı hikâyesi okudum. Herkes kendi çıtasını kendi koysa da, sıra dışı aksiyonlara hayal kuranlara üstünden aşmayı hayal etmeye değer bir güncel çıtanın, wow’lanacak bir başarının biraz detaylarına girmek istedim.

    JEAN-LUC VAN DEN HEEDE KİMDİR?

    73 yaşındaki Fransız “veteran”, kuşağının altında altı dünya turu olan usta, 29 Aralık 2019 tarihinde saat 09.12 UTC’de finiş topu patladığında kendisinden 50 yıl önce Sir Robin Knox-Johnston’un kazandığı yarış zamanını 100 gün iyileştirmiş, aynı zamanda  Sir Robin’in 2007 yılında 68 yaşındayken Velux 5 Ocean Yarışı’nı tamamlarken kırdığı yaş rekorunu da kırmıştır. Bitiş zamanı: 211 gün- 23 saat-12 dakika-19 saniye. Bu zaman Jean Luc’un dünyayı en yavaş döndüğü zaman. Nedeni, yarış kuralları gereği kullanmalarına izin verilen tekne tipine gelince anlaşılacak. JLVDH Fransız solo yelkenciliğinin baba figürüdür. Daha önce beş kere dünyayı dönmüş ki, bunlar bizim gibi lay lay lom seyirler değil solo yarışlardır.

    Jean-Luc aynı zamanda doğudan batıya, rüzgâra ve akıntıya karşı en hızlı solo, non-stop dünyayı dönme rekorunu elinde tutuyor. (Dikkat: Bu batıya gidiş, yokuş aşağı ticaret rotasında batıya gidiş değil, Güney Okyanusu’ndaki beş burnu dolanarak gidiştir.) Daha önce yapılmış dört solo dünya yarışında podyuma ve kürsüye çıkmıştır. 1986 BOC Challenge Around Alone yarışında ikinci, 1990 Vendée Globe’da üçüncü, 1993 Vendée Globe’da ikinci ve 1995 BOC Challenge Around Alone Race’te üçüncü olmuştur. Devamı Mart 2019 sayımızda…

  • Güzelliğiyle meydan okuyor ARETI

    Güzelliğiyle meydan okuyor ARETI

    Alman tersane Lürrsen Yachts’ın suyla buluşturduğu 85 metrelik yüzen dev Areti, İngiliz tasarım ofisi Winch Design’ın imzalı minimal çizgilerle tasarlanan krem gövdesi, gri aksanlı beyaz üst yapısıyla minimal ve sportif bir profile sahip. 2018 Monaco Yacht Show’da ilk kez tanıtılan megayatın iç mekânları, dış yapıya tamamen kontrast oluşturan modern-klasik dekorasyon çizgisinin ihtişamıyla şaşırtıyor. Yazı Melda Onbaşyan Fotoğraflar Klaus Jordan, Tom Van Oossan

    Alman Lürssen Yachts’ın 2017’de suyla buluşturduğu Areti, daha önce de birkaç farklı yat kullanan sahibinin isteklerine uygun bir tasarımla, Winch Design ve Lürssen Yachts teknik ekibinin kusursuz işbirliğinin bir eseri. 85 metre boyu, 15,40 metre eniyle yüzen bir dev olan ve çelik gövde, alüminyum üst yapı ile inşa edilen yatın iç ve dış tasarımı İngiliz tasarım ofisi Winch Design’ın imzasını taşıyor. Dışarıdaki yalın görünümüne rağmen içine girildiğinde bir sarayı andıran megayatın yaşam alanları değerli taşlar, ender parçalar ve akla gelebilecek bütün aktiviteleri gerçekleştirmeye imkân tanıyan mekânlarla dolu!  Devamı Mart 2019 sayımızda…