Yazar: MURAT ÖKSÜZ

  • Evren Uysal’ın tekne stüdyosu REŞİDE

    Evren Uysal’ın tekne stüdyosu REŞİDE

    Müzisyen Evren Uysal son bir senedir Kalamış’ta 10 metrelik teknesi Reşide’de yaşıyor. Yakında çıkacak olan beşinci solo albümünü de teknesinde kaydeden Uysal’ın maviliklerdeki hayatı rüzgârla ve sanatla iç içe geçiyor. Fotoğraflar EVREN UYSAL ARŞİVİ, Yazı Pelin Özcanlı

    Evren Uysal’ı Kalamış Marina’da görünce önce Dream TV’de sunduğu müzik haberlerinden hatırladık. FOMA adlı rock grubunun da kurucularından ve şarkı yazarlarındandı, grubun solistliğini de yapıyordu. Üç senedir sesini bir reklam kampanyasından da duyduğumuz Uysal, Devlet Konservatuarı Ses Sanatçısı Tülin Uysal ile TRT yönetmenlerinden Erkan Uysal’ın oğlu. Evren Uysal istek ve ihtiyaçlarına uygun bir tekne olan Reşide’yi bulunca tereddüt etmeden almış ve içinde yaşamaya başlamış. Önceki sahipleri de teknede yaşadığından, Uysal hazır düzene sahip yeni hayatına kolaylıkla geçiş yapmış. Seneye piyasaya çıkacak beşinci solo albümünü de teknesinde kaydeden Evren Uysal’ın kendine adapte ettiği Reşide’siyle hikâyesini dinledik.

    “60 TEKNE GEZDİM”

    Teknelere ilginiz nasıl başladı?

    Babamın Foça’da balık tutabileceği ama biraz içeride de durabileceği bir teknesi vardı. Denizi çok severdi. Sanırım onunla çıka çıka bana geçti. Ama tekne alma fikri orada doğmadı. Beni esas tekneye yönlendiren ilk grubum FOMA’nın gitarcısı Dağhan Kök ve ortağı Burak Yılmaz oldu. Otuzlu yaşlarımdaydım. Tortuga adlı  teknelerine giderdim, yelken yapardık. Ateş orada yakıldı asıl. Fenerbahçe Marina’dan ayrılırdık ve ben her şeyi unuturdum. Karaya yanaşırken biraz mutsuz gelirdim, şimdi eve mi döneceğiz diye. Onların bana öğrettikleriyle 2019 civarında artık neden yelkenli teknem olmasın diye düşünmeye başladım. 

    Ve bakınmaya mı başladınız?

    Pandemiden önce karar verdim artık bir yelkenli almak istediğime. Yaşamak düşüncem yoktu. Bana nasıl bir tekne uygun derken Dağhan gibi yelkenlide uzun vakit geçirmiş, yelkenlisi olan insanlara sorular sordum. Bir yandan da internette araştırdım. Beş altı sene önce Türkçe kaynaklar daha zayıftı. Şimdi Youtube’da tekne sahiplerinin, yelken okullarının vs. kendi kanalları var eğitici öğretici. Tekne almadan çok takıldım onlara. 60 tekne gezdim ben Reşide’yi alana dek. Birebir gittim baktım her birine. 

    “ARADIĞIMI FİNİKE’DE BULDUM”

    Reşide’yi nerede buldunuz?

    Finike’de. Karikatürist Yiğit Özgür tavsiye etti. O görmüş daha önce ve onun tavsiyesiyle geçen sene bu zamanlar Finike’ye gittim görmeye. Beş dakikada bu tekne benim olmalı dedim. O zaman adı Safir’di. Şimdi ise Reşide, anneannemin adı. Çok güçlü bir kadındı ve bizimle çok ilgilenmiştir. Türkan ve Sedat Aybay, Londra’da yaşarken bu tekneyi alıyorlar ve Londra’dan Finike’ye ülkeleri, şehirleri, koyları geze geze teknede kalarak tabii beş-altı senede ulaşıyorlar. Okyanus geçmek istedikleri için tekneyi büyütmeye karar veriyorlar ve biz tanışıyoruz. Birbirimizi çok seviyoruz. Hatta geçen ay Reşide’ye geldiler, onları ağırladım. O an benim aklıma cevapları gelmeyecek bazı soruları arayıp sorabiliyorum onlara. Teknenin üzerinde hâlâ elleri var. 

    Ekspertize de mi danışmadınız?

    Beni ağırlamaları çok güzeldi, içerisi kahve kokuyordu. Güven verdiler bana; fikirleri çok açık, bambaşka bir dünyada yaşıyorlar ve benim yaşam tarzıma da uygun. Sohbetlerimiz, konularımız birbirine çok yakın. Teklif ettiler tabii. “Karaya çıkaralım, ekspertiz getirelim” dediler. Ben istemedim. Kayra Yelken’den hocam Nail Baktır’la görüntülü konferans yaptık. Online gezdi, hemen al dedi. Hocam ne diyorsa onu uyguladım ben. Eğitim alırken de tekne alırken de. Teknik bilgilerimin çoğunu ondan öğrendim. Okyanus geçmiş çok iyi bir denizci. Tekneyi almaktan ziyade, tekneyi kimden alıyoruz ben ona bakarım. Başka şeyler için de geçerli. Benim bir şeyimi alacak kişilerin de memnun kalmalarını isterim. 

    Tekne almadan yelken dersleri alıyordunuz o zaman?

    Evet. Dostlarım Mirjam Schmitt ve Mertcan Karaoğlu’yla üçümüz ders aldık Kayra Yelken’den. Şimdi onlar evliler. Biz Mirjam’la takımız. Çok kuvvetlidir, çıkarız yelken yaparız, tekneyi deneriz. Dersler bitince baktık tekne yok ama biz teknede durmak istiyoruz, birilerinden rica etmek zorundayız. Kişinin durumu, teknenin, havanın durumu… Sonra hızlandırdım tekne arayışlarımı.

    MÜZİĞE UYGUN DÜZENLEME

    Reşide size geçince ne gibi değişiklikler yaptınız?

    Türkan ve Sedat teknede yaşadıkları için hayatı çok kolaylaştırmışlar, zaten gözleri gibi de bakmışlar. Üzerine majör bir değişiklik yapmama gerek kalmadan, mutfak malzemeleri dahil, bıraktıkları sistemi devam ettiriyorum. Fakat tabii ki ben bir müzisyen olduğumdan içeride ses gitar kaydedebileceğim, seslendirmelerimi yapabileceğim bir format gerekti. O da baş kamarada oluyor. Orası yalıtımlı bir yer. Yalıtım normalde teknenin baş kamarasında, kaptan kamarasında olur. Sessiz bir ortamda kayıt almam gerekir ki mesleğimi sürdürebileyim. Fırtınada halatlar birbirine vurur ya, rüzgâr çok iyi duyulur, işte ben kaptan kamarasında onları duymuyorum. Normalde biz stüdyolarda kaydettiğimiz zaman veya evimize kurduğumuz stüdyolarda biraz daha gelişmiş aletler kullanıyoruz. Onları tekneye taşımak zordu ve benim her şeyde olduğu gibi bunda da minimalleşmem gerekti. Ona göre planlamalarım oldu. 

    Marinada yaşamak pahalı mı?

    Ben anlamış değilim hâlâ. Nasıl bir teknede, neye göre konuşuyoruz? Hangi evle, hangi şehre göre kıyaslıyoruz? Normal şartlarda eskiden Cihangir’de 160 metrekare bir evde yaşadığımdan daha hesaplı tekne. Marina parklanma, kira detayları var ve bir seferde ödenen şeyler. Ama şu an ülkede barınma sorunları yaşanırken yelkenle ilgili gelecek planları olanlar için ideal.

    Konfor konusu var bir de tabii…

    Ben yüksek irtifa dağcısıyım. 6 bin metrede buzun üzerinde yatabiliyorum. Bir buçuk metrekarelik çadırlarda bir hafta eksi 40’ta kalabiliyorum. Tekne bana baya konforlu geldi (gülüyor). Beneteau Oceanis Clipper 323 model bu tekne. Yelken performansı da çok kuvvetli. Yarışçı değilim ama anlayabiliyorum seyir yaparken. Bu boy teknelerde içinde yaşamak zor olabilir ama iyi bir tekne bulunca da kaçırmamak lazım. Benim aklımda büyütmek de yok. Finike Marina’da 26-27- 28 feet, Danimarka, İsveç, Finlandiya bayraklı bir sürü tekne gördüm. 75-80 modeldi çoğu ve içlerinden çıkanların yaşları vardı bayağı. Finike’den İstanbul’a gelirken hava fırtınalıydı. Tek başıma da kontrol edebileceğim bir tekne olduğunu gördüm bu boyun. Düşünmek lâzım bunları.

    MARİNADA KOMŞULUK

    Nasıl bir ortam var sizin pontonda?

    Son bir senede hayatımda olan kişilerin yüzde 80’i yeni insanlar. Ve ben ilk iskeleye geldiğimde B5’e, Cenoa Sailing’in kurucu ortağı Tarkan Akdoğan’la tanıştım. Hava soğuktu, o her zamanki gibi deli gibi çalışıyordu. Beş dakikada ufak bir eğitim verdi bana. Rüzgârın nerden estiği, nerelerde durursak ne olacağı vs. Alchera Sailing’den Orkun Öz var komşum. Demir atma, alma, hepsini ondan öğrendim. Seyirde bir şey olduğunda onu ararım. Dağcılıkta böyle bir şey var, badi diyoruz, denizde de gelişmesini isterim. Orkun’a gece burada kalacağım, şurada demir atacağım ve sabah şu saatte döneceğim derim ben. Sonra Manica teknesi var; Merve Uğurluel ve Cenk Erdoğan.Genelde birlikte seyir yapıyoruz, Adalar’a gidip kalıyoruz. Çok yardımseverler, ben de öyleyim.

    Başınıza kötü bir şey geldi mi hiç?

    Geçen Temmuz’da Merve ve Cenk’le Kınalıada’ya gittik ve bir anda şimşekler çaktı. Benim demirim iki tekneyi birden tuttu. 10 saat boyunca orada nöbet tutmak zorunda kaldık. Kaçabileceğiniz, sığınabileceğiniz noktaları tespit ederek seyre çıkmanız gerek. Keyfiniz yoksa da denize çıkmayın ya da keyiflenmek için denize çıkmayın. Bazı şeyleri görmezden geliyorsunuz çünkü o modda. O esnada denizde olduğunuzu bile unutabilirsiniz. 

    Dönüp dolaşıp denizle şaka olmaza geliyoruz…

    Dağlar seni kabul ederse tırmanırsın, deniz seni kabul ederse seyir yaparsın. Hiç zorlamaya gerek yok. Teknede yaşamaya başladıktan sonra birtakım sesler duyuyorsunuz. Gece ya da hava bozduğunda. Bunları iyi tahlil etmeli. Bazı sesler beni rahatsız ediyordu başta. Bu sesi duyarsak başımıza ne gelir diye düşünürdüm. Teknenin her yerinde yattım, üstü de dahil; her yerin sesi farklı, içeriye yansıması ise bambaşka. Benim evim burası ve her şeyi bilmem lazım. Eşim dostum geliyor tekneye kalmaya, denize de giriyorlar. Ama ben girmiyorum onlarla güvenlik açısından. Onların konforu için elimden geleni yapıyorum fakat kendim ancak benimle birlikte bilen biri olduğunda keyif yapabilirim. 

    Yılı İstanbul’u keşfederek geçiren Evren Uysal, seneye Reşide’yle Ege’de uzak mesafelere yol almayı planlıyor…☸

  • Kış kokusu

    Kış kokusu

    Kış mevsiminin kokusunu duyuyor musunuz? Hayır mı? Daha kış gelmediği için değil, soğuk havalarda dışarda daha az koku algıladığımız için. Evet, gerçekten mevsimlerin kokusundan bahsediyorum. 

    Sonlarına yaklaştığımız sonbaharda hissetmişsinizdir mevsimin kendine has duyusunu ve kokusunu. Kimi insan daha melankolik bir havadan bahsederken, kimisi de daha sıcak hisseder sonbaharı. Ama yalnızca duygusal bir değişim değil, dışarda hissettiğimiz bir kokusu da vardır bu mevsimin. 

    YAPRAK DÖKÜMÜ İLE ÇIKAN GÜZ KOKUSU

    Bilimsel açıklamasına gelecek olursak; buna en çok katkısı olan faktör, dökülen yapraklar. Pek tabii sonbahar geldiğinde günler kısalmaya, gelen güneş ışınları azalmaya başlıyor. Bu süreçle beraber de ağaçlar ve diğer çoğu bitki kış hazırlığına giriyor. Dökülen yapraklar düştüğü sırada üzerindeki gözeneklerinden birçok çeşitte gaz açığa çıkarıyor. Açığa çıkan bileşikler arasında bitkileri kaplayan yağlar da, daha doğrusu bu yağların içerisindeki birtakım maddeler, mesela terpen ve izoprenoidler var. İşte sonbahar kokusu bu oluyor. Terpenoidi ele alalım örneğin. Zihnimizde daha iyi canlanması adına şöyle söyleyeyim: Terpen, reçinenin ve ondan üretilen terebentinin ana bileşkesi. Terebentin kelimesinden geliyor terpen sözcüğü de. Bitki terpenoidleri zaten hayatımızda da aromatik özellikleri için kullanılıyor. Hatta geleneksel bitkisel ilaçlarda da rol oynuyor. Okaliptüs kokusuna, tarçın, karanfil ve zencefilin tatlarına, ayçiçeklerde sarı renge ve domateste kırmızı renge katkıda bulunuyor. İşte bu tarz bir maddenin, dökülen yaprakların düşme sırasında çıkıyor olması da etrafa sonbahara özgü bir koku katmış oluyor. 

    FARKLI MEVSİMLERDE BAŞKA KOKULAR

    Gelelim kışa… Neden daha az koku algılıyoruz mesela? Çok basitçe şöyle söyleyeyim: Yazın yiyecekler daha çabuk bozulduğundan, daha çabuk bakteri ürettiğinden çöpler çok daha fazla koku yaymaz mı? Tabii bunda kokunun dağılma şekli, nem gibi başka faktörler de var. Ama en nihayetinde çok daha yoğun duyarız kokuyu. Hava ne kadar sıcak ve nemliyse, aromatik molekülleri tutma kabiliyeti o kadar yüksektir. Nem ve sıcaklık arttığında bu moleküllerin hareketi de daha kolaylaşır. Bu yüzden sıcak bir çöp yığını, soğuk havadaki yığından çok daha kötü kokar. Ya da daha güzel bir kokudan örnek vereyim. Fırından yeni çıkmış mis gibi sıcacık kurabiyelerin kokusu da bir bakıma bu yüzden muhteşemdir.

    O zaman koku algımızdaki farklılığın bir sebebi, evet sıcaklık. Buna eşlik eden diğer nedenler; havadaki nem miktarı, havadaki koku moleküllerinin içeriği ve koku alma duyumuzun işleyişi. Örneğin yazın nem oranının artışı, kokuya kaynak olan o uçucu organik moleküllerin daha fazla havada tutunabilmesini sağlıyor, daha uzun yaşıyor ve havada daha fazla seyahat edebiliyor. Mevsim farklılıklarındaki koku algı değişimimiz, bizim kokuyu alma şeklimizle de ilişkili. Çünkü kokunun bize ulaşabilmesi için önce bir miktar buharlaşabilmesi gerekiyor. Pek tabii soğuk havada burnumuza ulaşan molekül miktarı da epey ölçüde azalıyor, çünkü uçucu organik moleküllerin buharlaşması azalıyor. Yaz aylarındaki sıcaklık düzeyi bu moleküllerin çoğuna buharlaşma fırsatı sunarken, kış mevsiminde çoğu kokuyu duyamıyoruz bile. Buna da çok basit bir örnek verebilirim hemen. Buzdolabından çıkardığınız sulu bir yemeğin ocakta ısınmaya başladığı an etrafa yaydığı kokuyu hatırlayın.

    Tabii ki mevsimsel kokuların psikolojik yanları da var ama ben daha çok meteorolojik ve biraz da bilimsel tarafından bahsettim. Örneğin; sonbahar benim için pastel tonlarda bir battaniye dokusu, sıcacık bir kahve kokusu, biraz da kırmızı yaprak demek. Kış mevsimi de karlı havada donan burnumun hiç koku alamaması demek. Sizde nasıl?☸

  • Aegean Explorer M26 Lüks kâşif uzun seyirlere hazır

    Aegean Explorer M26 Lüks kâşif uzun seyirlere hazır

    46 yıllık geçmişiyle Türk yatçılık pazarının köklü üreticilerden biri olan Ege Yat, geçen yıl inşasına başladığı Aegean Explorer serisinden M26’yı sahibine teslim etti. Gövde tasarımıyla dikkat çeken motoryat, boyuna meydan okuyan lüks özellikler taşıyor.

    Yazı AYÇA GÜÇLÜTEN Fotoğraflar EGE YAT ARŞİV

    1976 yılından beri custom tekneler üreten, tasarımları ve projeleriyle uluslararası düzeyde birçok ödüle layık görülen Ege Yat’ın yeni motoryatı Aegean Exlorer M26, firmanın Ören’deki tersanesinde 18 ayda imal edildi. M26’yı benzerlerinden ayıran en önemli özelliklerinden biri, 187 grostonluk hacmi.

    İKİNCİ GÖVDE ÜRETİMDE

    İki adet 650 beygir MAN D2676LE425 ana motora ve iki adet 35 kW EFKOZD jeneratöre sahip motoryatın maksimum hızı 12,5 knot olarak kaydedilmiş. Ekonomik seyirde ise teknenin menzili 3 bin 500 deniz milini bulduğu belirtiliyor. Yakıt ve su tanklarının yüksek kapasiteleri, aralıksız uzun seyirleri mümkün kılıyor. Ön tarafta bulunan Opacmare bot vinci yüksek denizlerde botun teknenin önüne alınmasını sağlayacak kapasitede. Alternatif olarak jetskiler de burada konumlandırılabilir. Kıçta bulunan hidrolik platform botun son derece pratik bir şekilde teknenin üzerinde alınmasını ve indirilmesini sağlıyor. Webasto merkezi klima sistemi, Side Power hidrolik baş pervane, 350 lt/ saat kapasiteli Zero Salt su yapıcı, Intellian uydu gibi birçok ek donanımı bulunan Aegean Exlorer M26’nın tüm navigasyon elektroniğinde Simrad tercih edilmiş. Yatta 70 beygir Suzuki dıştan takma motor ve Capelli marka 4.50 m fiber tabanlı şişme servis botu da mevcut.

    Güçlü ve net çizgilere sahip Aegean Explorer M26’nın ikinci gövdesinin Ören’deki tersanede imalatı devam ediyor. Çelik gövdesi tamamlanan motoryatın 2023’te suya indirilmesi planlanıyor. Tersanede ayrıca 37m Rıza Tansu tasarımı bir motoryat, 39m bir yelkenli ve 66m bir süperyat inşası sürdürülüyor. Devamı Kasım 2022 sayımızda…

  • 55 knot’lık Bad Boy Otam 58

    55 knot’lık Bad Boy Otam 58

    İtalyan Otam 58’in 26. gövdesi Romalı BG Design’dan Giuseppe Bagnardi ile iş birliğinde yeniden tasarlandı. 19 metrelik Bad Boy isimli teknenin dünya prömiyeri, geçen Eylül ayında Cannes’da gerçekleştirildi ve fotoğraf çekimleri tamamlandı. Aerodinamik profilli teknenin seyir hızı 48 knot’a ulaşırken, en yüksek hızının ise 55 knot’ı aştığı kaydedildi. Keskin eğimli ön camı ve yan camlarıyla dikkat çekici bir görünüm kazandırılan teknenin hardtop’ına entegre iki hava girişi mevcut; iki giriş de sancak ve iskelede bulunuyor. Hava direkt kıçta, iki büyük güneşlenme minderinin altında yer alan motor dairesine gidiyor. Minderler motora kolay erişim için hidrolik yükseltilebilir özellik taşıyor. Aramat/Kevlar malzemeden üretilen Bad Boy’da 1825 beygirlik çift MTU motor var. www.otam.it